Δυσαρθρία, Απραξία ή δυσπραξία
Η Δυσαρθρία είναι το σύμπτωμα της βλάβης στους μύες ή τα νεύρα των οργάνων της άρθρωσης (χείλη, δόντια, γλώσσα, υπερώα).
Η Δυσπραξία δηλώνει τις δυσκολίες στον προγραμματισμό, στην συντονισμένη και με ακρίβεια εκτέλεση των αρθρωτικών κινήσεων.
Η πλήρης απώλεια της ικανότητας προγραμματισμού των κινήσεων για την ομιλία ονομάζεται λεκτική απραξία. Και στις δύο περιπτώσεις παρατηρείται:
• Αλλοίωση της άρθρωσης της ομιλίας
• Ο λόγος μπορεί να είναι συντακτικά ή γραμματικά σωστός αλλά δυσνόητος.
Τραυλισμός Χρόνιος τραυλισμός:
Αναφέρεται στις περιπτώσεις ενηλίκων που τραυλίζουν από την προσχολική ηλικία.
Νευρογενής τραυλισμός : Οφείλεται σε νευρολογική ασθένεια ή βλάβη
Ψυγογενής τραυλισμός : Έναρξη σε μεγαλύτερη ηλικία (εφηβεία ή αργότερα). Μετά από παρατεταμένη περίοδο άγχους ή κάποιο τραυματικό επεισόδιο.
Cluttering : Γρήγορος ρυθμός ομιλίας που είναι δυσνόητη και συχνά συνοδευόμενη από ιδιόρρυθμες δυσρυθμίες. Συχνά συνοδεύεται από τραυλισμό.
Βασικές συμπεριφορές:
• Επαναλήψεις ήχων, συλλαβών ή και λέξεων (ει…ει… είμαι καλά).
• Μπλοκαρίσματα (π...αγωτό)
• Επιμηκύνσεις (σσσυγγνώμη).
Δευτερεύουσες συμπεριφορές:
• Κλείσιμο ματιών ή άλλες εκφράσεις προσώπου
• Βγάλσιμο της γλώσσας
• Πίεση των χειλιών μεταξύ τους
• Κινήσεις του κορμού ή των άκρων (χτύπημα χεριού)
Ο ρόλος του λογοθεραπευτή:
• Αξιολογεί τις δυσκολίες
• Συμβουλεύει το άτομο
• Δημιουργεί πρόγραμμα θεραπείας βασισμένο στις ανάγκες του ενήλικα
• Παραπέμπει και συνεργάζεται με άλλους επαγγελματίες όπως ψυχολόγοι ή ψυχίατροι. Θα πρέπει ωστόσο να σημειώσουμε ότι ο τραυλισμός δεν θεραπεύεται, αλλά το άτομο μαθαίνει να ελέγχει την ομιλία του και να τραυλίζει λιγότερο έως καθόλου.
Διαταραχές Φώνησης
Αφορά σε αλλαγή στα ποιοτικά χαρακτηριστικά της φωνής που μπορεί να οφείλεται σε λειτουργικούς, παθολογικούς, νευρολογικούς ή ψυχολογικούς λόγους. Πλήττονται περισσότερο άτομα που κάνουν εκτεταμένη χρήση φωνής σε ακροατήριο όπως δικηγόροι, δάσκαλοι ή ιερείς, τραγουδιστές ή ηθοποιοί, άτομα που εργάζονται σε τοξικά για τη φωνή περιβάλλοντα, όπως κομμώτριες, μανικιουρίστ ή εργάτες εργοστασίων.
Ο ρόλος του λογοθεραπευτή:
Ένας εξειδικευμένος λογοθεραπευτής σε θέματα διαταραχών φωνής:
• Συνεργάζεται με ειδικούς γιατρούς ΩΡΛ για να αξιολογήσουν το πρόβλημα
• Δημιουργεί ειδικό πρόγραμμα θεραπείας που μπορεί να περιλαμβάνει:
Περιόδους αφωνίας, Τεχνικές αναπνοής, Τεχνικές διόρθωσης της έναρξης της φώνησης, Τεχνικές ενίσχυσης της αντήχησης της φωνής, Τεχνικές ελέγχου του ύψους ή της έντασης της φωνής, Αλλαγές στο περιβάλλον εργασίας ή αλλού
• Παρακολουθεί την πορεία της αποκατάστασης και αν χρειαστεί παραπέμπει σε άλλες ειδικότητες όπως ΩΡΛ, ψυχολόγους ή ψυχιάτρους